Văn mẫu lớp 12

Phân tích tác phẩm Rừng xà nu của Nguyễn Trung Thành

Đề bài: Phân tích tác phẩm Rừng xà nu.

Bài làm

Nhà văn Nguyên Ngọc sinh ra và lớn lên ở Thăng Bình, Quảng Nam. Là nhà văn quân đội, ông gắn bó máu thịt với chiến trường Tây Nguyên. Nhiều tác phẩm của ông đã trở thành những cuốn sách hay của các thế hệ người Việt Nam, đặc biệt đối với lứa tuổi thanh, thiếu niên từ những năm kháng chiến chống Pháp, chống Mĩ. Tác phẩm “Rừng xà nu” viết về những người anh hùng ở làng Xô Man trong cuộc kháng chiến chống Mĩ, mang đậm tính sử thi. Truyện gắn kết giữa hình tượng nhân vật anh hùng với hình tượng cây xà nu lồng vào hình ảnh đất nước hùng vĩ. Tình yêu nước cộng với vốn sống thực tế của một nhà văn cầm súng đã khơi nguồn cảm hứng cho ông. Và đó cũng chính là cảm hứng lãng mạn của văn học Việt Nam giai đoạn 1954-1975.

Truyện được mở đầu và kết thúc bằng hình ảnh cây xà nu, một loài cây có vẻ xa lạ với học sinh miền Bắc. Nhưng đọc “Rừng xà nu”, hình ảnh cây xà nu trở nên vô cùng thân thiết. Đây là loài cây gỗ quý mọc nhiều ở Tây Nguyên. Nó giống cây tre (cũng là một hình tượng văn học) ở chỗ có sức sống mãnh liệt, gần gũi với con người. Bởi vậy không có gì ngạc nhiên khi tác giả đã dùng hình ảnh cây xà nu để ca ngợi phẩm chất và tinh thần bất khuất của dân làng Xô Man và các dân tộc Tây Nguyên. Đọc “Rừng xà nu”, ta có sự liên tưởng tới “Tre Việt Nam” của tác giả Nguyễn Duy. Ở “Tre Việt Nam”, hình ảnh cây tre được lặp đi lặp lại nhiều lần. Ở đây, cây xà nu cũng vậy, nó xuất hiện xuyên suốt tác phẩm: rừng xà nu, cây xà nu, nhựa xà nu…

Phân tích tác phẩm Rừng xà nu của Nguyễn Trung Thành

Phân tích tác phẩm Rừng xà nu

Dưới ngòi bút miêu tả của tác giả, xà nu là hiện thân của sức sống bền bỉ, tinh thần quật cường của dân làng Xô Man, của Tây Nguyên hùng vĩ. Qua hàng loạt từ ngữ đặc tả hình ảnh xà nu, tác giả khái quát sức mạnh của xà nu “hàng vạn cây” “ưỡn tấm ngực lớn của mình ra che chở cho làng”. Khai thác hình tượng cây xà nu từ nhiều góc nhìn giúp cho truyện mang đậm nét sử thi.

Cái khốc liệt của cuộc chiến được tác giả lột tả bằng hàng loạt hình ảnh cụ thể, chân thực, sống động, bi tráng: “Cả rừng xà nu hàng vạn cây không có cây nào là không bị thương… Ở chỗ vết thương, nhựa úa ra, tràn trề, thơm ngào ngạt, long lanh…, rồi dần dần bầm lại, đen và đặc quyện lại thành từng cục máu lớn”. Bằng nghệ thuật nhân hóa, hình ảnh cây xà nu như một lời tố cáo đanh thép tội ác của kẻ thù. Đó cũng là nỗi đau thương, mất mát của dân làng khi bom đạn đi qua. Thế nhưng trong đau thương,mất mát, sức sống của xà nu tượng trưng cho sức sống của dân làng thật là mãnh liệt: “Cạnh một cây xà nu mới ngã gục, đã có bốn năm cây con mọc lên, ngọn xanh rờn, hình nhọn mũi tên lao thẳng lên bầu trời.” “Có những cây mới nhủ khỏi mặt đất, nhọn hoắt như những mũi lê”. Từng câu chữ miêu tả xà nu đều mang tính hình tượng cao. Theo dõi mạch truyện, ta mới thấy, dưới bóng cây xà nu là những nhân vật Mai, Dít, Thú, Heng, thế hệ trẻ của làng Xô Man mạnh mẽ, kiên cường luôn bám trụ mảnh đất quê hương.

Loading...

Cây xà nu thật giống người đang trưởng thành: “Nhưng cũng có những cây vượt lên được đầu người, cành lá sum sê như những con chim đã đủ lông mao, lông vũ. Đạn đại bác không giết nổi chúng, những vết thương của chúng chóng lành như trên một thân thể cường tráng”. Như Thú đó, Thú bị giặc chém nhiều nhát sau lưng, từ sáng đến chiều máu đặc quện, tím thẫm như nhựa xà nu. Ở tù về, vết thương đã lành, Thú lại khỏe mạnh, cường tráng và trở thành một chiến sĩ cách mạng kiên cường. Rồi hình ảnh mẹ con Mai ngã xuống như “những cây con vừa lớn ngang tầm ngực người lại bị đại bác chặt đứt làm đôi. Ở những cây đó, nhựa còn trong, chất dầu còn loãng; vết thương không lành được, cứ loét mãi ra, năm mười hôm thì cây chết. Dít giống như một cây xà nu non lao thẳng lên trời bất khuất… cứ sẩm tối lại bò theo máng nước đem gạo ra rừng cho cụ Mết và thanh niên. Bị giặc bắt, cái thân hình bé nhỏ đã phải hứng chịu tới 10 viên đạn, đôi mắt vẫn nhìn bọn giặc bình thản lạ lùng. Hình ảnh những cây xà nu“ưỡn tấm ngực lớn của mình ra che chở cho dân làng” khiến ta liên tưởng tới cụ Mết, một nhân vật tiêu biểu cho sức sống mãnh liệt của dân làng Xô Man, người luôn tin tưởng, gắn bó với Đảng, luôn khát vọng tự do và tiếp lửa cho con cháu: “Chúng nó đã cầm súng, mình phải cầm giáo!”. Đuốc xà nu đã cháy trên tay Thú, đuốc xà nu cháy khắp rừng, khởi nghĩa đã bùng nổ. Kết thúc truyện như vậy khiến ta không thể không liên tưởng đến một “Đất nước đứng lên” của cùng tác giả với lòng yêu mến và tự hào về con người, cây cối, vạn vật trên đất rừng Tây Nguyên.

Ai đã từng thức khuya để đọc liền mạch “Rừng Xà nu”, ai cũng yêu mến “Rừng xà nu” như “Đất nước dứng lên” mà ở đó nguyên mẫu nhân vật đã bước từ buôn làng, từ cuộc chiến, từ lòng yêu nước vào trang sách của Nguyên Ngọc như anh hùng Núp? Chính tác giả đã truyền cảm hứng cho chúng ta với lối quan sát tỉ mỉ, tinh tế, dẫn dắt truyện mạch lạc, chọn hình tượng nhân vật điển hình, gắn chặt con người với thiên nhiên, đất nước. Hình tượng cây xà nu là một sáng tạo nghệ thuật độc đáo của ông. Hình tượng ấy dẫn ta đến với dân làng Xô man bất khuất của một Tây Nguyên hùng vĩ. “Rừng xà nu” truyền lửa nhiệt huyết cách mạng cho các thế hệ thanh niên thời ấy và cả thế hệ trẻ bây giờ. Yêu biết bao rừng xà nu, yêu biết bao Tây Nguyên!

Tuấn Đức

Đánh giá bài viết

Ứng dụng VĂN MẪU TỔNG HỢP trên điện thoại với hơn 30k bài văn mẫu hay nhất, giải bài tập SGK, soạn văn đầy đủ chi tiết. Hãy tải App ngay để chúng tôi phục vụ bạn tốt hơn nhé!

Nếu thấy bài viết hay, hãy động viên và chia sẻ ban biên tập! Các bình luận không phù hợp sẽ bị cấm bình luận vĩnh viễn.

Từ khóa tìm kiếm:

  • soan soanvan soanvan rung soanvan rungxa soanvan rungxanu